📊 İTO Başkanı Şekib Avdagiç’ten Kritik Ekonomi Uyarısı: “Tüketim İthalatı Yatırım Mallarını İlk Kez Geçti”

🇹🇷 Türkiye Ekonomisi İçin Dikkat Çeken Açıklamalar

Şekib Avdagiç, tüketim malları ithalatının yatırım malları ithalatını geride bırakmasının Türkiye ekonomisinin makro dengeleri açısından önemli riskler oluşturduğunu belirterek dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

📌 İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Avdagiç, özellikle 2024 ve 2025 yıllarında yaşanan değişimin ekonomi açısından kritik bir kırılma noktası olduğuna vurgu yaptı.

Anadolu Ajansı İş Dünyası Haberleri Departmanı tarafından hayata geçirilen Yönetim Katı programına konuk olan Avdagiç, küresel ekonomik gelişmelerden Orta Doğu’daki jeopolitik risklere, ithalat politikalarından turizm sektörüne kadar birçok başlıkta kapsamlı açıklamalarda bulundu.

⚠️ “Tüketim Malları İthalatı İlk Kez Yatırım Mallarını Geçti”

Avdagiç’in en dikkat çeken açıklamalarından biri, Türkiye’nin ithalat yapısındaki değişim oldu.

📌 İTO Başkanı, Türkiye’de uzun yıllardır yatırım malları ithalatının tüketim mallarının üzerinde seyrettiğini ancak son iki yılda bu dengenin tersine döndüğünü söyledi.

💬 Avdagiç açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

“2024 ve 2025’te tüketim mallarının ithalatı, yatırım mallarının ithalatını geçti. Yatırım mallarının ithalatı hep bunun üstündeydi ve ilk defa bu denge ters oldu. Bu, aslında toplumsal olarak sağlıklı bir gösterge değil.”

Bu açıklama, üretim ekonomisi ve sürdürülebilir büyüme açısından önemli bir uyarı olarak değerlendiriliyor.

💰 İthal Tüketimi Artıran 3 Kritik Unsur

📈 Avdagiç, yatırım yerine tüketimi destekleyen ithalat eğiliminin arkasında üç temel neden bulunduğunu söyledi.

🏦 1. Yüksek Faiz Gelirleri

Mevduatta bulunan paranın sağladığı yüksek faiz gelirlerinin tüketim eğilimini artırdığına dikkat çeken Avdagiç, bireylerin faiz kazançlarının çok ciddi boyutlara ulaştığını ifade etti.

📌 Özellikle yüksek faiz ortamının tasarruf sahiplerini üretimden uzaklaştırarak tüketime yönlendirdiğine vurgu yapıldı.

💳 2. Ticari ve Tüketici Kredilerindeki Ayrışmanın Yetersizliği

Avdagiç, ticari kredi büyümesi ile tüketici kredilerindeki büyümenin net biçimde ayrışmamasının da ithal tüketimi artırdığını belirtti.

📌 Enflasyonla mücadele kapsamında uygulanan kredi kısıtlamalarının üretim tarafını da etkilediğine dikkat çekildi.

💱 3. Baskılanmış Döviz Kuru

İTO Başkanı, düşük seviyede tutulan döviz fiyatlarının ithalatı daha cazip hale getirdiğini söyledi.

📌 Özellikle tüketim ürünlerinde ithalat artışının hızlandığını ifade eden Avdagiç, bunun Türkiye’nin üretim gücü açısından dikkatle takip edilmesi gereken bir gelişme olduğunu kaydetti.

📉 Enflasyonla Mücadelede Kritik Süreç

🔥 Orta Doğu’daki gerilim ve petrol fiyatlarındaki yükselişin yalnızca Türkiye’yi değil tüm dünyayı etkilediğini belirten Avdagiç, ekonomi yönetiminin uyguladığı politikaların Türkiye’yi dış şoklara karşı daha dayanıklı hale getirdiğini söyledi.

📌 Özellikle 2023 sonrası dönemde döviz rezervlerinde ciddi bir toparlanma yaşandığını ifade eden Avdagiç, bu sürecin enflasyonla mücadelede önemli katkı sunduğunu dile getirdi.

💬 “Türkiye artık iç ve dış şoklara karşı çok daha dayanıklı hale geldi.” ifadelerini kullandı.

⚙️ “Makro Kararlar Yetmez, Mikro Adımlar da Şart”

📌 Şekib Avdagiç, büyük ekonomik paketlerin yanında günlük sorunları çözecek hızlı mikro adımların da önemine dikkat çekti.

💬 “Günlük problemleri çözecek mikro adımları çok hızlı ve seri şekilde atabiliyor olmamız lazım.” diyen Avdagiç, üretici ve ihracatçıların maliyet baskısı altında bulunduğunu ifade etti.

📈 Türkiye’nin rekabet gücünün korunması için özellikle üretim ve ihracat tarafında yeni düzenlemelere ihtiyaç olduğu vurgulandı.

🏭 Sanayi Şirketlerinde Karlılık Geriliyor

📊 İstanbul Sanayi Odası’nın hazırladığı “Türkiye’nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu” araştırmasına değinen Avdagiç, banka ve finans kuruluşları dışında üretim yapan şirketlerin son iki yıldır kârlılık kaybı yaşadığını söyledi.

📌 Üretici şirketlerin sürdürülebilir şekilde kâr edebilmesinin yatırım, ihracat ve istihdam açısından kritik önemde olduğunun altı çizildi.

🧾 Kayıt Dışı Ekonomiyle Mücadelede Yeni Dönem

🧠 Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın yapay zeka destekli “Kaşif” ve “Kurgan” sistemleriyle denetim süreçlerini güçlendirdiğini belirten Avdagiç, kayıt dışılıkla mücadelede önemli ilerlemeler kaydedildiğini ifade etti.

📌 Son iki yılda vergi beyannamesi veren kişi sayısının yaklaşık 2 milyon arttığını söyleyen Avdagiç, kayıtlı ekonominin desteklenmesi gerektiğini vurguladı.

🏨 İstanbul Turizminde Doluluk Alarmı

✈️ Yakın coğrafyada yaşanan gelişmelerin turizm sektörünü de etkilediğini belirten Avdagiç, İstanbul otellerinde doluluk oranlarının yaklaşık yüzde 10-12 düştüğünü açıkladı.

📌 Buna rağmen İstanbul’un kongre, fuar ve kruvaziyer turizmi açısından güçlü konumunu koruduğu belirtildi.

🚢 Kruvaziyer Turizminde Büyük Büyüme

⚓ İstanbul’a 2025 yılında 265 kruvaziyer gemi ile 625 bin yolcunun geldiğini belirten Avdagiç, kruvaziyer turistlerinin normal turistlere göre yaklaşık üç kat daha fazla harcama yaptığını söyledi.

📌 İstanbul Havalimanı ve Tersane İstanbul projelerinin bu alandaki büyümeyi desteklediği ifade edildi.

🏎️ Formula 1 Türkiye’ye Geri Dönüyor

🏁 Formula 1 Türkiye Grand Prix’sinin 2027’den itibaren yeniden İstanbul’da düzenlenecek olması da Avdagiç’in gündemindeydi.

📌 İstanbul Park tesisinin Türk iş dünyasının katkılarıyla ayakta tutulduğunu belirten Avdagiç, organizasyonun şehir ekonomisine büyük katkı sağlayacağını söyledi.

💬 “2027’den itibaren 5 yıl boyunca yarışlar yeniden Türkiye’ye gelecek.” açıklamasında bulundu.

📌 Türkiye Ekonomisinde Yeni Denge Arayışı

📈 Şekib Avdagiç’in açıklamaları, Türkiye ekonomisinin üretim odaklı büyüme modelini koruyabilmesi için yatırım, ihracat ve rekabetçilik ekseninde yeni adımların önemini bir kez daha ortaya koydu.

⚠️ Özellikle tüketim malları ithalatının yatırım mallarını geçmesi, ekonomi yönetimi ve iş dünyası açısından önümüzdeki dönemin en kritik başlıklarından biri olarak değerlendiriliyor.