Ordu’da Karadeniz Dalgalarından Elektrik Üretimi Başladı: 100 Kilowattlık Sistem Test Ediliyor

Ordu sahilinde Karadeniz'in dalgalarından elektrik üretmek amacıyla geliştirilen 100 kilowattlık modül, Ar-Ge kapsamında test ediliyor. 30 santimetrelik dalgalarda dahi elektrik üretmeye başlayabilen sistemden elde edilen enerjinin ilk etapta park ve bahçe aydınlatmalarında kullanılması planlanıyor.

Karadeniz'in dalgaları elektrik enerjisine dönüşüyor

Karadeniz'in hırçın dalgaları, Ordu Büyükşehir Belediyesi'nin geliştirdiği yenilenebilir enerji projesiyle elektrik üretiminde kullanılmaya başlanıyor.

Ordu sahilinde kurulan 100 kilowattlık modüler sistem, deniz dalgalarının hareketinden elektrik üretmek amacıyla Ar-Ge kapsamında test ediliyor.

Test sürecinin başarıyla tamamlanmasının ardından teknolojinin önce kamu alanlarında, daha sonra ise bölge genelinde ve Türkiye'nin farklı noktalarında kullanılması hedefleniyor.

Dalga enerjisinden elektrik üretimine yönelik proje, yenilenebilir ve yeşil enerji kaynaklarının çeşitlendirilmesi açısından da önem taşıyor.

100 kilowattlık modül Ar-Ge kapsamında geliştirildi

Projenin teknik detaylarını ve sistemin çalışma prensibini anlatan Yüksek Makine Mühendisi Mustafa Kemal Macit, geliştirilen sistemin deniz dalgasından elektrik üretmek üzere tasarlanan bir modül olduğunu belirtti.

Macit, sistemin ortaya çıkış sürecini şöyle anlattı:

"Bu gördüğünüz proje deniz dalgasından elektrik üreten bir modül. Ar-Ge kapsamında yerleştirdiğimiz bu sistemin fikir babası, analiz kabiliyeti çok yüksek bir bürokrat olan Sayın Dr. Mehmet Hilmi Güler beyefendidir. Onun yönlendirmesiyle 100 kilowattlık bu modülü hayata geçirdik."

Geliştirilen sistemin, denizdeki dalga hareketini mekanik hareket üzerinden elektrik enerjisine dönüştürmesi amaçlanıyor.

Dalga enerjisi sistemi nasıl çalışıyor?

Sistemin çalışma prensibine ilişkin bilgi veren Macit, modüler yapının üç temel bölümden oluştuğunu belirtti.

Bu bölümler; denizle doğrudan temas eden "floater", gövde içerisinde yer alan jeneratör bölümü ve kontrol merkezindeki regülatör-invertör grubu olarak sıralanıyor.

Macit, sistemi şu sözlerle açıkladı:

"Modülümüz; floater dediğimiz denizle temas eden kısım, gövde jeneratör kısmı ve kontrol merkezi içerisindeki regülatör-invertör grubu olmak üzere üç ana prensipten oluşuyor."

Bu yapı sayesinde deniz yüzeyindeki dalga hareketinin oluşturduğu yükselme ve alçalma hareketinin jeneratör sistemine aktarılması ve elektrik enerjisine çevrilmesi hedefleniyor.

30 santimetrelik dalga bile elektrik üretimi için yeterli

Geliştirilen dalga enerjisi sisteminin dikkat çeken özelliklerinden biri, düşük dalga yüksekliğinde dahi elektrik üretmeye başlayabilmesi.

Yüksek Makine Mühendisi Mustafa Kemal Macit, sistemin 30 santimetrelik dalgalarda bile üretime başlayabildiğini belirtti.

"Dalga geliyor, 30 santimetrelik dalgada dahi enerji üretmeye başlıyoruz. 2 metre ise sistemin en güvenli olduğu alan. Dalga yükseldikçe üretilen enerji miktarı da artıyor. Dalga floaterı kaldırıyor, arkadaki jeneratör milini bir şırınga gibi aşağı çekip yukarı itiyor; bu iniş kalkışlar ise elektrik üretimini sağlıyor."

Sistemin çalışma mekanizmasında dalganın oluşturduğu hareketin floater üzerinden jeneratör miline aktarılmasıyla elektrik üretimi gerçekleştiriliyor.

Üretilen elektrik park ve bahçe aydınlatmalarında kullanılacak

Ordu'da test edilen sistemden elde edilen elektriğin ilk etapta kamu alanlarında değerlendirilmesi planlanıyor.

Bu kapsamda üretilen enerjinin öncelikli olarak park ve bahçe aydınlatmalarında kullanılması hedefleniyor.

Macit, ilk kullanım alanına ilişkin şu bilgiyi verdi:

"Üretmiş olduğumuz enerjiyi iki hafta içerisinde tamamlayıp park ve bahçe aydınlatmalarında kullanmaya başlayacağız."

Böylece Ar-Ge kapsamında geliştirilen dalga enerjisi sisteminin yalnızca test edilmesi değil, aynı zamanda ürettiği elektriğin gerçek bir kullanım alanında değerlendirilmesi amaçlanıyor.

Ordu'nun dalga enerjisi potansiyeli 70 megavatın üzerinde

Proje kapsamında gerçekleştirilen analizlerde Ordu'nun deniz dalgası enerjisi açısından önemli bir potansiyele sahip olduğu belirlendi.

Macit, 2022 yılından bu yana gerçekleştirilen analizlerde yalnızca Ordu il sınırları içerisinde 70 megawattın üzerinde enerji potansiyeli tespit edildiğini ifade etti.

"2022 yılından beri yaptığımız analizlerde sadece Ordu il sınırları içerisinde 70 megawattın üzerinde bir potansiyel tespit ettik. Meteoroloji Bölge Müdürlüğü ile yaptığımız çalışmalarda ise Karadeniz genelinde bu potansiyelin 200 megawattın üzerinde olduğu ortaya çıktı."

Bu veriler, Karadeniz kıyılarının dalga enerjisi açısından değerlendirilmesi halinde bölgesel ölçekte önemli bir yenilenebilir enerji kaynağının ortaya çıkarılabileceğine işaret ediyor.

Türkiye'nin dalga enerjisi potansiyeli 2 terawattın üzerinde

Projenin hedefinin yalnızca Ordu veya Karadeniz ile sınırlı olmadığı belirtiliyor.

Türkiye'nin üç tarafının denizlerle çevrili olması, dalga enerjisi açısından ülke genelinde yüksek bir potansiyel oluşturuyor.

Macit, Türkiye'nin toplam deniz dalgası enerji potansiyelinin 2 terawattın üzerinde olduğunu belirterek, Ar-Ge çalışmalarının tamamlanmasının ardından daha yüksek kapasiteli sistemlerin geliştirilmesini hedeflediklerini söyledi.

"Üç tarafı denizlerle çevrili olan Türkiye'nin toplam potansiyeli 2 terawattın üzerinde. Amacımız Ar-Ge çalışmalarını tamamlayıp, sanayicilerle iş birliği içinde 2, 4 ve 8 megawattlık endüstriyel modelleri seri şekilde üretmek ve Enerji Bakanlığı'ndan lisans alarak sisteme dahil etmektir."

Hedef daha yüksek kapasiteli endüstriyel modeller

Ordu'da test edilen 100 kilowattlık sistem, daha yüksek kapasiteli dalga enerjisi santrallerinin geliştirilmesi için Ar-Ge aşamasında önemli bir başlangıç noktası oluşturuyor.

Projenin ilerleyen aşamalarında 2, 4 ve 8 megawattlık endüstriyel modellerin geliştirilmesi ve bu sistemlerin seri üretime geçirilmesi hedefleniyor.

Bu doğrultuda sanayicilerle işbirliği yapılması ve geliştirilecek sistemlerin gerekli lisans süreçlerinin ardından enerji sistemine dahil edilmesi planlanıyor.

Ordu'da başlayan dalga enerjisi çalışmaları, Karadeniz'in doğal enerji potansiyelinin elektrik üretiminde değerlendirilmesi ve Türkiye'nin yenilenebilir enerji kaynaklarının çeşitlendirilmesi açısından yeni bir teknoloji alanının geliştirilmesine katkı sunmayı amaçlıyor.